Prace nad przekształceniem współużytkowania wieczystego gruntów we współwłasność

Obecnie trwają prace nad projektem ustawy o przekształceniu współużytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe we współwłasność. Projekt zakłada, że do takiego przekształcenia dojdzie z mocy prawa, bez konieczności uzyskiwania przez zainteresowanego mieszkańca bloku, czy kamienicy decyzji administracyjnej.

W uzasadnieniu projektu podnosi się, że aktualna regulacja prawna, tj. ustawa z dnia 29 lipca 2005 roku o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nie zapewnia właścicielom lokali w budynkach wielolokalowych faktycznej możliwości przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. W praktyce bowiem, w braku zgodnego stanowiska wszystkich współużytkowników wieczystych co do przekształcenia tego prawa we współwłasność, sprawa może „utkwić” na wiele lat w sądzie.

Źródłem problemów są zarówno przepisy normujące istotę prawa użytkowania wieczystego, jak również przepisy dotyczące zasad rozporządzania rzeczą wspólną oraz dokonywania czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu.

Projekt zakłada, że do przekształcenia współużytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe związane z prawem odrębnej własności lokalu albo z udziałem we własności budynków ma dojść z dniem 1 stycznia 2017 roku.

Przy czym na osobach, które staną się współwłaścicielami gruntów, ciążyć będzie obowiązek uiszczania opłaty przekształceniowej – zasadniczo – przez okres 20 lat, jako należności za nabycie prawa własności. Opłaty te mają rekompensować dotychczasowym właścicielom nieruchomości (tj. Skarbowi Państwa oraz jednostkom samorządu terytorialnego) utracone dochody z tytułu oddania nieruchomości w użytkowanie wieczyste. Projekt zakłada także możliwość udzielania bonifikat od opłat.

Warto także zwrócić uwagę, że projekt przewiduje wprowadzenie zakazu oddawania w użytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowych na cele budownictwa mieszkaniowego wielorodzinnego, jak również zakazu ustanawiania odrębnej własności lokalu z udziałem w prawie użytkowania wieczystego gruntu w odniesieniu do nieruchomości przeznaczonych lub wykorzystywanych na cele mieszkaniowe.

Projekt ustawy nie został jeszcze przekazany do Sejmu. Trudno zatem przewidzieć, czy rzeczywiście do przekształcenia z mocy prawa dojdzie już z dniem 1 stycznia 2017 roku, a także, czy zasady przekształceń określone w projekcie zostaną uchwalone w proponowanym kształcie.

Autor: Konstancja Paczkowska, Lidia Wesołowska